Grafzerk uit WO I gevonden in provinciedomein Raversyde (Oostende)

De vondst is uniek, want op de grafzerk staat de naam van een Duitse soldaat die in mei 1918 sneuvelde en diende op Batterij Aachen, een bunkercomplex dat onderdeel is van de Atlantikwall Raversyde.

De grafzerk
De zone waarin de zerk gevonden werd, ligt in het Natuurpark pal achter batterij Aachen, die zich op dezelfde hoogte in de duinen bevond. Dit is een gebied dat niet toegankelijk is voor bezoekers en ook maar zelden betreden wordt door medewerkers van de provincie. De grafzerk werd gevonden tijdens het uitvoeren van maaiwerken.

De zone zelf was tijdens de Eerste Wereldoorlog een gebied waarin materialen gestockeerd werd door de Duitse soldaten.

Verder onderzoek
Gezien het om een soort archeologische vondst gaat, werd de precieze locatie van de vondst eerst nauwkeurig ingemeten door het Agentschap Onroerend Erfgoed. De zerk lag voorovergevallen op de grond, met de opschriften naar onder gericht.

Op de zerk staat “Hier rust Obermatr. MAX WEISSBACH Geb 18.III.1893 Gef. 10.V.1918 BATTR.AACHEN" te lezen. Het gaat dus om een matroos van het Marinekorps, dat actief was op Batterij Aachen. Max Weissbach was afkomstig uit Thalheim bij de stad Stolberg in Duitsland.

Gesneuveld
De naam werd al snel teruggevonden op de online namenlijsten van gesneuvelde soldaten. Daaruit blijkt dat hij deel uitmaakte van het ‘2. Matrosen-Artillerie-Regiment, onderdeel van de 1ste Marinedivisie van het Marinekorps. Het hoofdkwartier van de divisie lag in de tijd dat de marinier sneuvelde in Blankenberge. Zij stonden mee in voor de verdediging van de kuststrook tussen Middelkerke en de grens met Nederland. Max Weissbach sneuvelde op 10 mei 1918.

De vondst is ongewoon, want de soldaat werd niet begraven op de batterij. Hij werd eerst in Stene begraven, en in de jaren ’50 werd zijn stoffelijk overschot verplaatst naar Vladslo. Ook bijzonder is dat het om een natuurstenen grafzerk gaat.

Opmerkelijk is dat de steen ook vermeld wordt in een Brits rapport over een terreinbezoek op 12 november 1918. De batterijen, ook Batterij Aachen, werden na het terugtrekken van de Duitse troepen immers al snel geïnspecteerd door Britse, Amerikaanse, Franse en Belgische troepen. De Britten melden de vondst van een grafsteen van ‘een man gesneuveld in mei 1918’, die bij hout- en koolvoorraden lag. De steen is vermoedelijk bij het terugtrekken door de Duitse soldaten achtergelaten.

Tijdelijke locatie
De grafsteen zal tussen 8 en 11 november uitgesteld staan op de Atlantikwall Raversyde. Later krijgt de grafsteen een permanente plaats in het openluchtmuseum. Op 11 november, wapenstilstand, zal een gids bij de steen meer uitleg geven aan de bezoekers.

Batterij Aachen
Batterij Aachen is nu onderdeel van het openluchtmuseum Atlantikwall Raversyde. Naast de vele bunkers, geschutstellingen en loopgangen uit de Tweede Wereldoorlog, kan je ook deze kustbatterij uit de Eerste Wereldoorlog terugvinden in het openluchtmuseum. Het is de enige nog volledig bewaarde batterij van de Duitse kustverdediging uit de ‘Groote Oorlog’. Samen met meer dan 30 andere batterijen zorgde het tijdens de oorlog voor de verdediging van de havens en kustlijn langs het bezet stukje Belgische kust, van het Zwin tot aan het Westelijk front in Nieuwpoort.