In de regio Brugge liggen een honderdtal kastelen, meestal met bijhorend kasteelpark. Deze kastelen en parken zijn grotendeels in private handen en niet toegankelijk voor het publiek.

De kasteeleigenaars worden geconfronteerd met een aantal problemen, die maken dat het niet altijd evident is om een kasteel/kasteelpark te beheren. Zo zijn veel kastelen/kasteelparken volgens het gewestplan gelegen in een bestemming natuur-, bos- of parkgebied. Dit heeft soms verregaande gevolgen voor het beheer van zowel de gebouwen als het park.

De bedoeling van dit project is een onderbouwde methodiek te ontwikkelen, zodat de juridische basis kan gecreëerd worden voor:

• het differentiëren van de gebruiksmogelijkheden van die kastelen waar het ruimtelijk en cultuurhistorisch te verantwoorden is;
• het beheren en gebruiken als park van die (delen van) kasteelparken waar dit cultuurhistorisch en ecologisch te verantwoorden is.

Deze differentiatie biedt mogelijkheden voor de culturele en economische ontwikkeling van de regio en kan daarbij eveneens zorgen voor een gezonde financiële basis voor het verder beheren van deze domeinen als één geheel. Ook voor die delen die "natuur" zouden blijven.

Het project omvat verschillende fasen:

Opmaken inventaris kasteeldomeinen 
Een eerste luik van het project omvat het inventariseren van de kasteeldomeinen in de regio Brugge (= arrondissement Brugge) en onderzoeken wat per kasteeldomein de juridische toestand is. Deze fase van het project is ondertussen afgerond.

Uitwerken afwegingskader
Een tweede luik van het project omvat de ontwikkeling van een afwegingskader voor:

• de onderbouwing van de opmaak van Ruimtelijke Uitvoeringsplannen die het differentiëren van het ruimtelijk gebruik van de kastelen mogelijk maken;
• de onderbouwing voor het maken van keuzes i.v.m. welke parken een dermate cultuurhistorische waarde hebben, dat het beheer als parkgebied primeert op het beheer in functie van natuur- of bosontwikkeling.

Uittesten methodiek in de praktijk
Het derde luik van het project omvat dan het uittesten van de methodologie en het uitwerken van een juridische oplossing op een voldoende grote groep van domeinen in de regio.

Eindresultaat
Het eindresultaat van het project zou moeten zijn:

• een uitgebreide inventaris van de kasteeldomeinen in de regio Brugge;
• een uitgewerkt en in de praktijk uitgetest afwegingskader voor de differentiatie van kastelen en kasteelparken;
• een uitgewerkt voorstel voor een aantal domeinen in de Brugse regio;
• een set beleidsaanbevelingen voor zowel de gemeentelijke, de provinciale als de Vlaamse overheid

Het is natuurlijk de bedoeling dat deze methodiek ook toepasbaar zou zijn op andere gebieden in (West-)Vlaanderen. Op dit moment werken we aan de tweede fase, namelijk het uitwerken van een afwegingskader dat bruikbaar is in de praktijk.

Contact:  
Isha Van Alsenoy, gebiedswerker Brugge-Oostende-Kust