Uitgangspunten en doelstellingen voor GBKG in België

De hoofddoelstelling van geïntegreerd beheer van kustgebieden is het uitstippelen van een systematisch, samenhangend en terugkoppelend beleid om zo te komen tot duurzame ontwikkeling van de kustzone.

Binnen de ruimte van de kust worden drie belangrijke aandachtsvelden onderscheiden: stofstromen, gebieden en actoren. Om te komen tot een geïntegreerde benadering moet men de input- en outputstromen (energie, water, afval, verkeer, …) kunnen beheersen, aandacht hebben voor de kwaliteit van gebieden en ten slotte kunnen rekenen op medewerking van de actoren (of participanten) en bij hen een draagvlak creëren.

In onderstaande tekst wordt eerst ingegaan op de algemene uitgangsprincipes voor geïntegreerd beheer van kustgebieden voor deze drie aandachtsvelden. In het actieplan wordt vervolgens ingegaan op de specifieke doelstellingen en acties om te komen tot duurzame ontwikkeling van de kustzone.

Algemene uitgangsprincipes voor geïntegreerd beheer van kustgebieden in België:

Voor stofstromen

1. duurzaam gebruik van natuurlijke rijkdommen: de natuurlijke rijkdommen aan de kust zijn de fundamentele basis voor de kusteconomie en een duurzame samenleving. Vanuit het oogpunt van duurzaamheid moet onnodig gebruik (verspilling) van grondstoffen voorkomen worden, de voorkeur moet gegeven worden aan eindeloze hulpbronnen (bijvoorbeeld regenwater, zonne-energie) en eindige hulpbronnen moeten verstandig (zuinig) gebruikt worden.
2. plannen voor preventie: waar mogelijk moet het gebruik van eindige natuurlijke rijkdommen afgebouwd worden, hergebruik van rijkdommen en gebruik van duurzame grondstoffen gestimuleerd worden en alternatieven opgespoord worden voor eindige grondstoffen. De totale (milieu)voorraden waarover de mens beschikt om in zijn behoeften te voorzien zijn eindig, zij het met flexibele grenzen. Een duurzaamheidsbeleid moet vermijden dat deze grenzen worden overschreden. Daarnaast moet het de nodige voorzorgen nemen voor het geval dit toch zou gebeuren. Deze taakstelling houdt verband met begrippen als milieurandvoorwaarden en milieugebruiksruimte. Aandacht voor de lange termijn speelt hierbij een cruciale rol omdat de beschikbare milieuvoorraden ook in een verdere toekomst voor het vervullen van behoeften (van toekomstige generaties) beschikbaar moeten blijven.

Voor gebieden

1. behoud van de natuurlijke zones aan de kust op lange termijn: de kustzone is een uniek natuurlijk systeem. Haar geologie, fauna en flora, landschap en archeologie moeten bewaard blijven voor de volgende generaties en waar mogelijk opgewaardeerd worden.
2. planning met lokale potenties: nieuwe ontwikkelingen in de kustzone moeten rekening houden met de omgeving en ecologische draagkracht van de kustzone. Voor planning op lange termijn moet uitgegaan worden van lokale mogelijkheden van het kustgebied.

Voor actoren

1. duurzaam milieubewust gedrag bewerkstelligen en bestendigen: de bewoners, bezoekers en andere gebruikers van het kustgebied moeten op de hoogte gebracht worden van wat milieubewust gedrag inhoudt, wat de noodzaak ervan is en hoe dit gedrag bereikt kan worden door het nemen van concrete stappen. Na deze eerste stap is het belangrijk de theorie van milieubewust gedrag in de praktijk om te zetten en het milieubewust gedrag ook op lange termijn te bestendigen.
2. planning voor zelf-organisatie en samenwerking: alle kustgebruikers (zowel overheden als particulieren) moeten hun verantwoordelijkheid opnemen inzake geïntegreerd beheer van kustgebieden. Om te komen tot een optimaal beheer is overleg en samenwerking een vereiste.