gemeentelijke diensten economie
Aanspreekpunt lokale economie
De Provincie wil de gemeenten stimuleren en begeleiden bij het uitbouwen van een eigen aanspreekpunt lokale economie. Het project 'Aanspreekpunt locale economie' startte in 2002. Samen met gemeenten en vertegenwoordigers van bedrijven en handelaars werd een functiebeschrijving ambtenaar lokale economie uitgewerkt. Aansluitende ontwikkelde de Provincie een vormingsreeks specifiek voor deze ambtenaren. Hierbij wordt vooral ingespeeld op de actuele behoeften en niches die zich aanbieden. Zo organiseerde de Provincie naar aanleiding van de nieuwe wet op de handelsvestigingen begin 2006 samen met WES een praktijkgerichte vormingsreeks rond dit thema. Naar aanleiding van deze vormingreeks werd een praktische handleiding vergunning voor handelsvestigingen ontwikkeld.
Info: ilse.vanderhaeghe@west-vlaanderen.be en annelies.demeyere@west-vlaanderen.be
Meetinstrument centrumbeheer
In 2003 gaf de Provincie, op vraag van de gemeenten, aan WES de opdracht een meetinstrument te ontwikkelen waarmee gemeenten eigenhandig het beheer van hun centrum kunnen evalueren. Dit instrument dient als ondersteuning van de steden en gemeenten bij de uitwerking van een strategisch commercieel beleidsplan, met het oog op een aantrekkelijke en (economisch) leefbare kern. In 2005 werd de evaluatiemethodiek als testcase toegepast op verschillende types van gemeenten: Ieper, Middelkerke, Roeselare, Torhout en Zwevegem.
In 2006 werd het meetinstrument gelijktijdig toegepast op het centrum van zes West-Vlaamse steden: Ieper, Izegem, Menen, Poperinge, Tielt en Torhout (benchmarkingonderzoek). De toepassing van het meetinstrument als benchmarkinginstrument maakt een onderlinge vergelijking van gemeentelijke centra mogelijk, waardoor men kan leren uit ervaringen van omliggende en/of gelijkaardige gemeenten.
Meetinstrument centrumbeheer (Facet nr.51)
Ondanks het aanreiken van een praktisch uitgewerkt meetinstrument, bleek dat de toepassing ervan op het eigen centrum voor veel lokale besturen vaak nog te veel inspanningen en middelen vraagt.
Om tegemoet te komen aan deze behoeften heeft de Provincie samen met het ERSV West-Vlaanderen (namens RESOC Brugge, RESOC Midden-West-Vlaanderen, RESOC Westhoek en RESOC Zuid-West-Vlaanderen) de volgende initiatieven ontwikkeld:
Ruime provinciale aanpak met inclusief procesbegeleiding
Een procesbegeleider ondersteunde de gemeenten in de toepassing van het meetinstrument centrumbeheer. Verder zorgde de procesbegeleider voor de vergelijkbaarheid van de resultaten en de ervaringsuitwisseling tussen de gemeenten onderling. In ieder geval lag de nadruk op het 'train the trainer-principe': het proces ondersteunde de gemeentelijke verantwoordelijken bij het - in de vingers krijgen - van het meetinstrument, waardoor dit instrument naderhand opnieuw kon worden toegepast zonder bijkomende nood aan externe begeleiding of knowhow inzake het proces zelf.
In 2008-2009 werden opnieuw 17 West-Vlaamse gemeenten begeleid in toepassing van het Meetinstrument Centrumbeheer. De gemeenten werden actief betrokken. De resultaten zijn gekend.
Het Draaiboek meetinstrument centrumbeheer
Het draaiboek toont de gemeenten op welke wijze de toepassing van het meetinstrument centrumbeheer het best wordt aangepakt, waar tijdens de uitvoering eventueel problemen kunnen opduiken, hoe deze op te lossen en op welke wijze het meetinstrument te verrijken en zo flexibel mogelijk toe te passen.
Draaiboek meetinstrument centrumbeheer
Provinciaal projectvoorstel
Model samenwerkingsovereenkomst tussen Provincie en gemeente
Info: ilse.vanderhaeghe@west-vlaanderen.be en annelies.demeyere@west-vlaanderen.be
Werkgroep benchmarking centrumbeheer
In 2006 bracht de Provincie de zes kleine steden Ieper, Izegem, Menen, Poperinge, Tielt en Torhout op geregelde tijdstippen in een werkgroep bij elkaar voor de organisatorische en inhoudelijke opvolging van het benchmarkonderzoek meetinstrument centrumbeheer.
Ook na dit onderzoek vergaderden de gemeenten regelmatig om ervaring uit te wisselen rond specifieke topics inzake lokale economie en centrumbeheer eventueel gekoppeld aan plaatsbezoeken. Het delen van kennis en ervaring ondersteunt de gemeenten bij de vertaling van de resultaten van het meetinstrument centrumbeheer naar concrete maatregelen en acties.
In het voorjaar van 2007 werd de werkgroep uitgebreid met zes nieuwe gemeenten: Diksmuide, Kuurne, Oostkamp, Veurne, Waregem en Wevelgem.
Info: ilse.vanderhaeghe@west-vlaanderen.be en annelies.demeyere@west-vlaanderen.be
Lokale economie in West-Vlaamse gemeenten
Lokale economie wordt in iedere gemeente op een andere manier gestructureerd: al dan niet als een aparte dienst, met een afzonderlijke ambtenaar lokale economie of zonder, met een beleidsplan lokale economie of als onderdeel of hoofdstuk van een algemene beleidsnota, enzovoort.
Op vandaag ontbreekt een volledig en actueel overzicht van hoe lokale economie in iedere (West-Vlaamse) gemeente is georganiseerd en geïntegreerd. Aan de hand van een schriftelijke bevraging, gericht aan het college van burgemeester en schepenen van de West-Vlaamse gemeenten in de periode juli-augustus 2007, wil de Provincie dit in kaart brengen voor alle 64 West-Vlaamse gemeenten.
Vragenlijst
De Provincie bundelde de resultaten van de bevraging in een samenvattend rapport voor de gemeentebesturen.
Enquête lokale economie
Info: ilse.vanderhaeghe@west-vlaanderen.be en annelies.demeyere@west-vlaanderen.be
Relatieonderzoek leegstand
In 2005 liet de Provincie een studie uitvoeren naar mogelijk verklarende relaties tussen leegstand en andere geïnventariseerde factoren (kwaliteit van de aanpalende panden, de breedte en kwaliteit van de voetpaden, de parkeermogelijkheden, de netheid van de buurt, …) in 22 West-Vlaamse gemeenten.
Het doel van dit onderzoek is meer inzicht te krijgen in enkele mogelijke achterliggende oorzaken van leegstand om aldus het risico van leegstand te bepalen.
Samenvattend rapport met belangrijkste conclusies en beleidsaanbevelingen
Artikel 'Succesfactoren van een winkelstraat' (West-Vlaanderen Werkt 1, 2007)
Info: ilse.vanderhaeghe@west-vlaanderen.be en annelies.demeyere@west-vlaanderen.be
Onderzoek grensoverschrijdende bezoekersstromen
In opdracht van Euregio Scheldemond, het Europees samenwerkingsprogramma van Oost- en West-Vlaanderen en Zeeland, werd in 2005 een grootschalig onderzoek gestart naar de bezoekersstromen binnen en tussen deze drie provincies (einddatum: oktober 2007).
In het onderzoek, dat ondermeer gebaseerd is op de resultaten van een grootschalige enquête bij 22.100 gezinnen in West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen en Zeeland en een passantenenquête bij Nederlandse en Belgische dagtoeristen in twaalf grensgemeenten (Damme, Knokke-Heist, Maldegem, Sint-Niklaas, Axel, Goes, Hulst, Middelburg, Sas van Gent, Sluis, Terneuzen en Vlissingen) werd bijzondere aandacht besteed aan de grensoverschrijdende bezoekersstromen.
Het onderzoek biedt inzicht in de huidige commercieel-hiërarchische structuur van steden en gemeenten in de drie provincies (koopbinding, commerciële aantrekkingskracht, enzovoort) en formuleert enkele concrete aanbevelingen om de (grensoverschrijdende) bezoekersstromen in de toekomst verder te stimuleren.
Ook voor gemeenten die relatief ver van de grensstreek tussen Nederland en België gelegen zijn en minder te maken hebben met grensoverschrijdende bezoekersstromen, biedt het onderzoek heel wat nuttige en bruikbare informatie.
Voor alle steden en gemeenten van West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen en Zeeland is een samenvatting ('gemeentelijke fiche') gemaakt met de belangrijkste cijfers en resultaten met betrekking tot hun positie als winkelstad: hoe groot is de koopbinding van de eigen inwoners, hoe groot is de bestedingsattractie op het omliggende,welk belang hechten inwoners aan een aantal commerciële voorzieningen zoals winkelaanbod, bereikbaarheid en parkeermogelijkheden, ...
Voor dit onderzoek werkten de drie partners - WES, EROV en Kamer van Koophandel Zeeland - samen. Het onderzoek kreeg de financiële steun van de Europese Unie (EFRO in het kader van het Interreg III-programma Euregio Scheldemond), het Vlaamse Gewest en de provincies Oost-Vlaanderen, West-Vlaanderen en Zeeland.
Brochure
Onderzoeksrapport A (statistische analyse)
Onderzoeksrapport B.1 (telefonische enquête)
Onderzoeksrapport B.2 (passantenenquête)
Onderzoeksrapport C (conclusie focusgesprekken en beleidsaanbevelingen)
Visievorming en actieprogramma
De gemeentelijke fiches kunt u opvragen bij Annelies.Demeyere@west-vlaanderen.be.
Nieuw: Facetten van West-Vlaanderen, nr. 55, 'Koopstromen in kaart'.
In deze publicatie wordt voor de 20 West-Vlaamse gemeenten met het grootste inwonersaantal het koopgedrag van hun inwoners op kaart weergegeven.
De gedrukte versie kunt u aanvragen bij WES via lieselot.denorme@wes.be.
Info: ilse.vanderhaeghe@west-vlaanderen.be en annelies.demeyere@west-vlaanderen.be
Gemeentelijke statistieken
Zie 'Sociaaleconomische informatie en onderzoek'.
Info: nele.depestel@west-vlaanderen.be
Groeiboek Economie
Met het Groeiboek Economie wil de Provincie de gemeentebesturen ondersteunen bij de kennisopbouw en de beleidsvoorbereiding binnen de gemeente.
Het Groeiboek toont een greep uit de belangrijkste activiteiten waarmee de dienst Economie u als gemeente van dienst kan zijn.
Deze activiteiten zijn:
Algemeen
Info- en databeheer
Ruimtelijke economie
Bedrijfsversterking
Transport - Distributie - Logistiek
Sociale economie
Landbouw en visserij
Info: economie@west-vlaanderen.be